Güzelhisar Vapuru

Şirket-i Hayriye'nin 68 baca numaralı vapuru Güzelhisar, 1911 yılında  İngiltere, Newcastle'de Hawthorn, Leslie & Co. tezgahlarında yolcu vapuru olarak yapıldı. Aynı yıl yapılan 67 baca numaralı Kalender vapuru ile kardeştiler.

"Güzelhisar" 1986 yılında hizmetten çıkartılıncaya kadar ara vermeden tam 75 yıl boyunca Boğaz halkına hizmet eden bir gemi olarak denizcilik tarihimizdeki yerini aldı. 1986 yılında hizmetten çıkarıldığında Şirket-i Hayriye devrinden kalan son gemiydi.

 

Güzelhisar Vapuru 453 gros tonluktu. Boyu 46,4 m., genişliği de 7,9 m. idi. 12,5 mile yakın hız yapabiliyordu. Yazın 903, kışın 773 yolcu taşıyabiliyordu. Önceleri siyah iken, sonradan Şirket'in filosundaki bütün öteki vapurlar gibi o da beyaza boyanmıştı. Narin bir kuğuyu andıran "Güzelhisar" bacasının biraz büyüklüğüyle dikkati çekerdi. İlk kaptanının Rum azınlıktan Eksenefon Efendi, makinistinin de Koço Efendi olduğu biliniyor.

Haslet Soyöz : Güzelhisar Vapuru

Birinci Dünya Savaşı'nın ikinci yılında Marmara'ya sızmış olan ingiliz denizaltısı E-11 tarafından torpillenerek bir hayli hasar gördüğü zaman henüz dört yıllık yepyeni bir vapurdu. Hemen İstanbul'a çekilerek, Hasköy Fabrikası'na alındı, orada baştan sona onarılarak yeniden filoya kazandırıldı.

1986 yılında filodan çıkartıldığı güne kadar 75 yıl boyunca Boğaz sulannda bir iskeleden ötekine yolcu taşıdı, durdu. Son seferi ise gerçek bir veda seferi oldu... Seçkin davetlilerle Boğaz sularına son seferini yapan bu zarif vapur, törenden sonra Pendik Tersanesi'ne götürülerek bir kenara bağlandı. Son süvarisi İbrahim Kaptan, son makinisti de Hasan Bey idi.

1994'te, müze gemi haline getirmek amacıyla  işadamı Rahmi Koç tarafından Rahmi M. Koç Müzecilik ve Kültür Vakfı tarafından satın alındı. Önce Haliç Tersanesi'nde tutuldu, sonradan Tuzla'ya Koç Tersanesi'ne çekildi.

Vapurseverlerin emin ellerde olduğunu düşündüğü bu Çanakkale Gazisi vapurumuz, 17 yıllık bir bekleyişin ardından 2011 yılında tam 100 yaşındayken hurda demir sayılarak parçalanıp yok edildi.

Yıllar önce ingiliz torpilinin yok edemediği bu güzel vapuru, sonunda biz kendi ellerimizle yok etmiş olduk.

Ekim 1986'da, Hürriyet Pazar Eki'nde Güzelhisar hakkında çıkan bir yazı, sanki bu hikayenin sonunu önceden bilir gibi, şöyle bitiyordu ;

"Elveda Güzelhisar; bizi affet!...."

Kaynaklar :
www.wowturkey.com : Şirket-i Hayriye'nin Son Vapuru: '68-Güzelhisar'
www.wowturkey.com : İstanbul Şehirhatları Vapurları - Nostalji ve Hatıralar
Bilgin Özkaynak kişisel web sitesi