İstanbul Serbest Mimarlar Derneği Küçüksu Yarışması

İSMD (İstanbul Serbest Mimarlar Derneği) "Küçüksu ve Çevresi Yeniden İşlevlendirme Sürecine Alternatif Çözümler" isimli proje fikir yarışması düzenlemiştir.

Konu
İSMD, toplumun karşısına çağdaş, kent ve kentli yararına alternatif projeler ile çıkmanın öneminin bilincindedir. Bu bağlamda, projeler üretmenin ve tartışmanın ise uygar ve aydın olma sorumluluğunu taşıyan tüm mimarlar için önemli bir görev olduğunu düşünmektedir.

İSMD, bu yapıcı görevin, öncelikle gençliğe ait olduğu düşüncesiyle, Küçüksu Çayırı'nı İstanbul'un çağdaş kent yaşamına katılması konusunun tartışılması, düşünceler üretilmesi ve bu süreçlerde mimarlık öğrencilerinin etkin rol almalarını sağlamak amacıyla bir fikir projesi yarışması açmaya karar vermiştir.


Amaç
Bu amaçla Küçüksu Çayırı'nı İstanbul'un çağdaş yaşamına katmak, İstanbul'un tarihe sahip çıkma kaygısının ilk basamağıdır. Göksu yöresi daha Osman Bey döneminde Bizans başkentinin Asya yakasını tutmuş olan Türklerin Fatih'ten çok önce İstanbul'u fetih çabalarının ilk göstergesi olan Yıldırım Bayezid'in yaptırdığı Anadolu Hisarı'nı içerir. Bu pitoresk yapı İstanbul'da bugün ayakta duran ilk Türk yapısıdır.

Herhangi bir kentin tarihi statüsünde var olmaya devam eden böyle bir fiziksel öğe kuşkusuz ulusal bir değer taşır. Kaldı ki Anadolu Hisarı, İstanbul tarihi boyunca kent yaşamında varlığını korumuştur. Bunun fiziksel nedenlerinden biri bu çevrenin Boğaziçi'nin ortalama 50 km2'lik alanı içinde iki dere içeren en güzel ve en büyük düzlük olmasıdır. Topografik olarak bu iki derenin çevirdiği düz alan ki bir yanı doğrudan yalı boyu olmaktadır, ortalama 3750 dönümlük bir alandır. Anadolu Hisarı kasırları nedeniyle bu düzlüğü bugünkü Küçüksu Kasrı arkasına isabet eden bölümü ve olasılıkla daha geniş bölümü 18. yy.da 1. Mahmut kasrının büyük bahçesiydi. Bugünkü Küçüksu – Göksu çayırının büyük ağaçları bu Hünkâr Kasırlarının bahçelerinden kalmadır.

Bilinen bütün İstanbul tarihi boyunca, Justinianos döneminde var olabilecek bir saraydan başlayarak burası Boğaziçi'nin en güzel yeşil alanı idi. Köprü inşaatlarının Şantiyeleriyle çökertilen bu tarihi mesire yeri, doğal güzelliğin çok ötesinde Yıldırım'ın Anadolu Hisarı, Fatih'in Hisar Peçesi adı verilen surları, Küçüksu Kasrı, Mihrişah Sultan Çeşmesi ve Boğaz'ı süsleyen eski yalıların bu kıyıda Kandilli'den Kanlıca'ya uzanan varlığı ile daha da değer kazanan bir kent parçasıdır.

Bu kadar açık tarihi statüsüne karşılık bugün bu çayırın içinde bulunduğu durum sadece mimarların değil, fakat tarihi bilinci olan her istanbullunun dertlenmesi gereken bir tarih ve kentsel çevre sorunudur. Yarışmanın amacı tarihî verileri değerlendiren Küçüksu Çayırı'nı bir estetik ve işlevsel bütün olarak yeniden kent yaşamına katmak, genel kent imgesine 1400'de bir hisar yapılarak katılmış bir tarihî olgunun kent bilincine işlenmesini sağlamak ve Boğaz‟ın en güzel doğal ve tarihî sitini, tarihine ve halkının günlük yaşamına kazandırmaktır.

Yarışmacılardan İstenilenler
Boğaz kıyısına açılan yeşil vadilerin kentli kullanımına açık yaşam alanlarına katılması ile korunmalarının sağlanması kentin doğal coğrafyasının gelecek kuşaklara aktarılması önemli olmaktadır. Tarihsel ve doğal verilere saygı ile aidiyet duygusunun, kültürel belleğin uyarılması, kentlinin yaşamına katkısı, çağdaş kentli kimliklerinin oluşumuna katkı sağlayacağı düşünülen yeşil ile Boğaz kıyısının buluştuğu bu alanların varlıklarının sürekliliği kent tarihi açısından önemli olmaktadır. Bu nedenle;

Yarışma projelerinde,
- Küçüksu Çayırı ile derelerin Boğaz kıyılarına bağlanmasını sağlayacak yeşil alanların düzenlenmesi,
- Dere kıyı kesimlerinin, Küçüksu Çayırı dahil aktif yeşil alan olarak kullanımı ile kişi başına düşen yeşil alan oranını artıracak planlama önerileri,
- Deniz ve kara araçlarının yeşil alana ulaşımı ve otoparkların düzenlenmesi,
- İnsanların güvenli yaşam alanları için gerekli olan servis birimleri ile yaya ulaşım yollarının plan çözümleri,
- Boğaz kıyı kesiminin aktif olarak kullanımının sağlaması,
- Mevcut tarihî binalar ile Küçüksu iskelesinin işlevlendirilmesi, yeşil alanlarını bir öğesi olarak değerlendirilmesi yarışmacılardan beklenmektedir.

Yarışma alanı içinde bulunan Marmara Üniversitesi Spor Akademisi yerleşkesinin gelecekteki konumu yarışmacılara bırakılmıştır.

Genç mimar adaylarının projelerindeki konuya bakış açıları, kıyı kullanımı ve yeşil alan tasarımları üzerindeki önerileri İstanbul kentinin çok değerli bu bölgesinin çevresindeki yapılaşmalara ve yerel yöneticilere yön gösterebilir nitelikte olması beklenmektedir.


Kaynak : İSMD
http://www.ismd.org.tr/SOSIstanbul/

Ahisar notu : Bu yarışma veya sonucu ile ilgili olarak bu dernekten herhangi bir bilgi kırıntısı almak mümkün olamamıştır.